Πάρκινσον - Συμπτώματα & Θεραπεία

Πίνακας Περιεχομένου

Πάρκινσον – Συμπτώματα & Θεραπεία: Οδηγός για Ασθενείς και Οικογένειες

Η νόσος Πάρκινσον είναι μία χρόνια, προοδευτική νευροεκφυλιστική διαταραχή που επηρεάζει κυρίως την κίνηση και τη μυϊκή λειτουργία. Προκαλείται από την εξασθένηση ή την απώλεια κυττάρων στον εγκέφαλο που παράγουν ντοπαμίνη, έναν νευροδιαβιβαστή απαραίτητο για τον έλεγχο των κινήσεων. Αν και η νόσος εμφανίζεται συχνότερα σε άτομα άνω των 60 ετών, μπορεί να εκδηλωθεί και νωρίτερα.

Παρόλο που μέχρι σήμερα δεν υπάρχει οριστική ίαση, η σύγχρονη ιατρική προσφέρει πολλές αποτελεσματικές θεραπείες που μπορούν να βελτιώσουν σημαντικά την ποιότητα ζωής των ασθενών. Η έγκαιρη διάγνωση και η σωστή παρακολούθηση από εξειδικευμένο νευρολόγο αποτελούν καθοριστικούς παράγοντες στην αντιμετώπιση της νόσου.

Κύρια συμπτώματα της νόσου Πάρκινσον

Τα συμπτώματα της νόσου διακρίνονται σε κινητικά και μη-κινητικά. Η εξέλιξη διαφέρει από άτομο σε άτομο, γεγονός που καθιστά τη διάγνωση και τη θεραπεία εξατομικευμένη.

Κινητικά συμπτώματα

Τρόμος (τρέμουλο)

Ο πιο χαρακτηριστικός τρόμος εμφανίζεται συνήθως σε κατάσταση ηρεμίας, συχνά αρχίζει στο ένα χέρι και μπορεί να επηρεάσει και τα πόδια, το πηγούνι ή τα δάχτυλα.

Βραδυκινησία

Σε επιβράδυνση των κινήσεων οφείλεται η δυσκολία στην εκτέλεση καθημερινών δραστηριοτήτων, όπως το ντύσιμο ή το περπάτημα. Ο ασθενής μπορεί να φαίνεται «σφιγμένος» ή να χρειάζεται περισσότερη ώρα για απλές ενέργειες.

Μυϊκή δυσκαμψία

Η έντονη ακαμψία στους μυς περιορίζει το εύρος των κινήσεων και προκαλεί πόνο, ειδικά στον αυχένα, στους ώμους και τα άκρα.

Διαταραχές ισορροπίας και βάδισης

Με την εξέλιξη της νόσου, πολλοί ασθενείς αναπτύσσουν αστάθεια, μικρά βήματα ή κάμψη προς τα εμπρός, γεγονός που αυξάνει τον κίνδυνο πτώσεων.

Μη-κινητικά συμπτώματα

Η νόσος Πάρκινσον δεν επηρεάζει μόνο την κίνηση. Συχνά συναντώνται:

Διαταραχές ύπνου (αϋπνία, έντονα όνειρα, διαταραχές REM)
Χρόνια κόπωση
Απώλεια όσφρησης (ένα από τα πρώιμα σημάδια)
Διαταραχές διάθεσης (άγχος, κατάθλιψη)
Προβλήματα μνήμης και συγκέντρωσης
Δυσκολία στην ομιλία ή την κατάποση
Δυσκοιλιότητα
Πόνος ή μυϊκές κράμπες

Τα μη-κινητικά συμπτώματα συχνά υποτιμώνται, όμως επηρεάζουν εξίσου την καθημερινότητα και χρειάζονται σωστή διαχείριση.

Θεραπείες για τη νόσο Πάρκινσον

Παρόλο που η νόσος δεν θεραπεύεται οριστικά, υπάρχουν αρκετές μέθοδοι που βελτιώνουν σημαντικά τα συμπτώματα. Η θεραπεία είναι εξατομικευμένη και εξαρτάται από την ηλικία, το στάδιο της νόσου και τις ανάγκες του ασθενούς.

Φαρμακευτική αγωγή

Λεβοντόπα (Levodopa)

Η πιο αποτελεσματική θεραπεία για τα κινητικά συμπτώματα. Μετατρέπεται σε ντοπαμίνη μέσα στον εγκέφαλο και βελτιώνει την κίνηση.

Ντοπαμινεργικοί αγωνιστές

Αποτελεσματικοί σε πρώιμα στάδια ή ως συμπλήρωμα στη λεβοντόπα. Προσομοιάζουν τη δράση της ντοπαμίνης.

Αναστολείς MAO-B

Καθυστερούν τη διάσπαση της ντοπαμίνης, συμβάλλοντας στη μεγαλύτερη διάρκειας βελτίωση των συμπτωμάτων.

Αναστολείς COMT

Χρησιμοποιούνται συνδυαστικά με λεβοντόπα για σταθερότερη δράση.

Η σωστή ρύθμιση φαρμακευτικής αγωγής απαιτεί στενή παρακολούθηση από νευρολόγο, καθώς με την πάροδο του χρόνου μπορεί να χρειαστούν προσαρμογές.

Εξειδικευμένες θεραπείες

Βαθιά εγκεφαλική διέγερση (Deep Brain Stimulation – DBS)

Μια προηγμένη θεραπεία για ασθενείς που δεν ανταποκρίνονται επαρκώς στα φάρμακα. Με εμφύτευση ηλεκτροδίων στον εγκέφαλο, ρυθμίζεται η νευρική δραστηριότητα που προκαλεί τα συμπτώματα.

Φυσικοθεραπεία και εργοθεραπεία

Βοηθούν στη διατήρηση κινητικότητας, ισορροπίας και δύναμης. Η τακτική άσκηση συμβάλλει στην επιβράδυνση της επιδείνωσης.

Λογοθεραπεία

Απαραίτητη για ασθενείς με δυσκολία στην ομιλία ή την κατάποση.

Τρόπος ζωής και υποστηρικτική φροντίδα

Η ολιστική προσέγγιση έχει καθοριστικό ρόλο:

Τακτική αερόβια άσκηση
Ισορροπημένη διατροφή
Καλή ποιότητα ύπνου
Διαχείριση άγχους
Κοινωνική δραστηριότητα

Η συμμετοχή της οικογένειας και η ψυχολογική υποστήριξη βελτιώνουν σημαντικά τη λειτουργικότητα και την ψυχική ευεξία των ασθενών.

FAQ – Συχνές Ερωτήσεις για τη Νόσο Πάρκινσον

Ποια είναι η βασική αιτία της νόσου Πάρκινσον;

Η νόσος προκαλείται από εκφύλιση κυττάρων που παράγουν ντοπαμίνη. Οι ακριβείς αιτίες παραμένουν άγνωστες, αλλά εμπλέκονται γενετικοί και περιβαλλοντικοί παράγοντες.

Πώς γίνεται η διάγνωση;

Η διάγνωση βασίζεται σε νευρολογική εξέταση, καταγραφή συμπτωμάτων και απεικονιστικές εξετάσεις, όπως DaTscan, όταν χρειάζεται.

Είναι κληρονομική η νόσος;

Στη μειοψηφία των περιπτώσεων υπάρχει γενετική προδιάθεση, αλλά οι περισσότερες δεν οφείλονται αποκλειστικά σε γονίδια.

Μπορώ να συνεχίσω να εργάζομαι;

Πολλοί ασθενείς συνεχίζουν να εργάζονται στα αρχικά στάδια. Με την κατάλληλη θεραπεία και προσαρμογές, η λειτουργικότητα μπορεί να διατηρηθεί για χρόνια.